ARCAM

Architecture Center, Offices, Exhibition space, Educational space, Amsterdam NL, Project Team: René van Zuuk, Client: Municipality of Amsterdam, Start of design: 1999 - 2002, Completion: 2002 - 2003, Area: 477 m², Volume: 2.860 m³, Building costs: €1.600.000

Het Architectuur Centrum AMsterdam ( ARCAM ) had een aanzienlijk grotere accommodatie nodig. Een prachtige locatie nabij het Oosterdak werd toegewezen voor dit architectuur instituut. Op de locatie was een klein paviljoen van Renzo Piano gebouwd als een uitkijkplatform voor zijn New Metropolis. De opdracht was om zo veel mogelijk het oude paviljoen te integreren in het nieuw ontwerp. Integratie van Renzo Piano's ontwerp was niet de enige restrictie van het project. Vanwege de gevoelige locatie werd de envelop van het gebouw beperkt tot een trapeziumvormig volume verdeeld over drie verdiepingen.

Er waren drie belangrijke dingen te overwegen bij de ontwikkeling van het project, Zo moest het gebouw gezien vanaf het Scheepvaartmuseum zo bescheiden mogelijk overkomen. Omtrent deze eis ontstond de mogelijkheid om het gebouw aan de waterzijde lager te maken dan aan de Prins Hendrikkade. Daarnaast moest het gebouw een gesloten karakter krijgen richting de Prins Hendrikkade, terwijl het aan de waterzijde meer open mocht zijn. Ten slotte en misschien wel de meest uitdagende deel van de opgave, het gebouw moet een compact monoliet vertegenwoordigen. Aan de hand van deze eisen is een vorm ontstaan die het gebouw maakt tot een markeerpunt in de omgeving waarin het architectuurcentrum is gehuisvest.

Het nieuwe paviljoen is een sober en compact gebouw met drie lagen. Op het straatniveau van de Prins Hendrikkade is een expositieruimte gesitueerd. De verdieping is door glazen wanden opgedeeld in verschillende kantoorruimten in de vorm van een "werkzolder". Op het kadeniveau aan het water is een multifunctionele ruimte gesitueerd waar vergaderingen en middelgrote discussies kunnen worden gehouden. Opmerkelijk is de interne organisatie, omdat de verschillende lagen via vides met elkaar in verbinding staan, zijn alle ruimten voelbaar onderdeel van het grote geheel.

De vormgeving van de diverse façaden vindt zijn oorsprong in de toepassing van een gevouwen huid van Kalzip. Deze met zink afgewerkte aluminium huid is één doorlopend gesloten vlak om het volume. De verschillende gevels van het gebouw hebben elk hun eigen perspectief. Zo zorgt de gevouwen huid in combinatie met een schuine glazen gevel voor een spectaculaire entreepartij aan de Prins Hendrikkade en krijgt het bouwvolume aan de oostzijde een uiterst sober aanzicht. Aan de waterzijde wordt de ziel van het gebouw blootgelegd door de glazen gevels waarin de stalen profielen ternauwernood zichtbaar zijn. Hier is de interne organisatie van de verschillende lagen in aanzicht zichtbaar.